30 Ağustos Zafer Bayramı Tarihcesi
Kurtuluş Savaşı'nın sonucunu belirleyen Büyük Taarruz'un son günü yapılan Başkumandanlık Meydan Savaşı'nın (30 Ağustos 1922) yıldönümlerinde kutlanan ulusal bayram.
30 Ağustos Zaferi, ilk olarak 30 Ağustos 1923'te Ankara,Afyon ve İzmir'de şenlikler düzenlenerek kutlandı.İzleyen yıllarda ülke genelinde kutlanmaya başladı ve Mayıs 1935'te 2739 sayılı yasayla Zafer Bayramı olarak kabul edildi.
Zafer Bayramı'nda yapılacak törenler 1981'de çıkarılan 3456 ve 4400 sayılı iki bakanlar kurulu kararnamesi ve ekli bir yönetmelikle yeniden belirlendi.Ulusal bayram ve genel tatilleri düzenleyen 17 Mart 1983 tarihli 2429 sayılı yasayla 30 Ağustos gününün Zafer Bayramı olduğu ve o gün yapılacak törenlerin düzenlenmesi işinin Milli Savunma,İçişleri,Dışişleri,Milli Eğitim ve Kültür bakanlıklarına ve bunların yerel örgütlerine verildiği belirtildi.
Zafer Bayramı günü,resmî daireler,kurum,kuruluş ve fabrikalar 1 gün tatil yapar.Bayramın tören bölümünde Ankara'da Anıtkabir'e, öbür yerlerde de Atatürk anıtlarına ve şehitliklere,Ankara'da genelkurmay başkanı,öbür yerlerde de ordu,birlik ve garnizon komutanlarınca çelenk konur,geçit töreni yapılır.Bayram dış temsilciliklerde de askeri ataşelerin katılımıyla kutlanır.
30 Ağustos Zafer Bayramını Gün Gün Yaşamak
Kurtuluş Savaşımızda, ordularımızın, 26 Ağustos'tan 9 Eylül'e İzmir'e dek yazdıkları şanlı tarih sayfalarını kısa da olsa birlikte anımsayalım.
26 Ağustos 1922:
Yurdumuzu işgale kalkan düşmanlara karşı Büyük Taarruz, bu sabah saat 5.30'da top atışlarıyla başladı. Başkomutan Mustafa Kemal Paşa, taarruzu tarassut dürbünüyle izliyordu. Yanında Fevzi ve İsmet Paşalar vardı.
İki saat süren top atışları arasında harekete geçen piyadelerimiz düşman siperlerine yaklaşmışlardı. Top seslerine, piyade tüfekleriyle mitralyöz sesleri karışıyordu. Bu seslerle birlikte, süngü takan askerlerimiz düşman siperlerinde "Allah, Allah" sesleriyle yeri göğü inletiyordu. Ahu Dağları'nı aşan süvarilerimiz Sincanlı Ovası'na inmişti.
Ordularımızın bu başarısı üzerine Başkomutan, Kocatepe'den Büyük Millet Meclisi'ne şu telgrafı çekti:
"Bugün, 26 Ağustos 1922, saat 10'dan itibaren, tekmil cephede taarruza başlanmıştır. Muvaffakiyet Allah'tandır."
27 Ağustos 1922:
Bu sabah, tüm birliklerimiz, büyük bir şiddetle saldırılara başladılar. Dayanamayan düşman Afyon ve Sincanlı'ya doğru çekiliyordu. O gün saat 6'ya doğru, 8'nci Tümen birlikleri Afyon'a girdi.
28 Ağustos 1922:
Büyük taarruzun üçüncü günü, saldırılarımız aynı şiddetle sürdü.
Birinci kolordumuz, düşman birliklerini parçalayarak, büyük bir bölümünü çember içine almıştı. Artık, düşman için tek kurtuluş, İzmir'e doğru kaçmaktı.
29 Ağustos 1922:
Başkomutan Mustafa Kemal Paşa ile İsmet ve Fevzi Paşa'lar Afyon'a hareket ettiler. Bugünkü, saldırılarımız büyük bir gelişme gösterdi. Bu durum, sabaha karşı başkomutana bildirildi. Başkomutan, yanındakilere şu emri verdi:
- Derhal, Fevzi ve İsmet Paşaları çağırınız.
Başkomutan, haritalar üzerinde, bir kez daha onlarla birlikte durumu gözden geçirdikten sonra şöyle konuştu:
- Paşalar görüyorsunuz ki, düşman ordusu tamamıyle sarılmak üzeredir. En kritik andayız, dakikalar bile değerlidir.
30 Ağustos 1921'de Dumlupınar Meçhul Asker Abidesi'nin açış konuşmasında, bu durumun önemini şöyle dile getirmişti:
"Katiyetle hükmettik ki, Türk'ün hakiki halas güneşi, 30 Ağustos sabahı, ufuktan bütün şaşasıyla doğacaktır."
30 Ağustos 1922:
Bu durum üzerine, o sabah, saat 6.30'da ordulara yeni emirler yazdırıldı. Emirlerden sonra Başkomutan Fevzi ve İsmet Paşalara şöyle dedi:
- Harekatı bizzat idare edeceğim.
Sonra otomobiline binerek, Birinci Ordu karargahına vardı. Her iki ordumuzun cephedeki saldıraları sürerken, Başkomutan, 4. Kolordu karargahına gitmek üzere arabaya binince, ordu komutanı Nurettin Paşa:
- Paşam, dedi, ateş hattına iniyorsunuz.
Hiçbir savaşta, başkomutanların ateş hattına indikleri görülmemişti. Mustafa Kemal Paşa, 11. Tümen karargahına varınca, tümen komutanına:
- Burası, Başkomutanlık karargahıdır, dedi.
Başkomutan Mustafa Kemal Paşa'nın yönettiği Başkomutanlık Meydan Savaşı, 30 Ağustos günü saat 14.00'te başladı. Öylesine bir gelişme gösterdi ki, iki saat içinde tüm düşman çember içine alınmış ve kaçmaya başlamıştı.
30 Ağustos Zaferi gerçek bir mucizeydi. Bu savaşla, düşman kesin şekilde yenilmiş ve yok edilmişti. Büyük zaferin ertesi günü, Fevzi ve İsmet Paşalar, başkomutanla, Çal Köyü'nde buluştular.
Bu buluşmada, bütün kuvvetlerimize İzmir'e doğru yürüme emri verilmişti. Başkomutan Mustafa Kemal Paşa'nın 1 Eylül günü, Türk ordularına verdiği tarihi ve ünlü emri hepimizin hafızalarında yazılıdır:
- Ordular, İlk Hedefiniz Akdeniz ileri.
Başkomutan, ordularımıza verdiği bu emirle birlikte aynı gün, Büyük Zaferimizi ulusumuza müjdeleyen bir bildiri yayınladı.
9 Eylül 1922:
Şanlı ordularımız, bu emirle, savaşa savaşa koşar gibi, 9 Eylül 1922'de İzmir'e girdi. Sevinç gözyaşlarımızla kutladığımız bu büyük zaferimiz dünyaya ilan edildi.
İlk hedef kurtuluştu ve ilk hedefe varmıştık. Kurtuluşu, 1923'de Cumhuriyet'in ilanı izledi. Türk ulusu, o günlerden bu günlere çağdaş ve uygar dünyadaki tüm hedeflerine yürüyüşünü sürdürüyor. 30 Ağustos Zafer Bayramımızı yürekten kutlarken, Kurtuluş Savaşımızın bütün şehit ve gazilerinin önünde saygıyla eğilmekteyiz.
Giresunda 30 Ağustos kutlamaları
30 Ağustos Zafer Bayramı Hükümet Konağı önünde yapılacağı açıklandı.
Kutlamaların daha görkemli ve fazla katılımın olması için Vali Yardımcısı Fikret Deniz başkanlığında Kamu Kurum – Kuruluş ve Sivil Toplum Kuruluş temsilcilerinin katıldığı bir toplantı yapıldı. Toplantıya Kamu Kurum ve Kuruluşlarından İl Jandarma Komutanlığı, İl Milli Eğitim Müdürlüğü, İl Özel İdare Genel Sekreterliği, Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü, Belediye Başkanlığı, ÇEDAŞ Müessese Müdürlüğü, Sağlık İl Müdürlüğü ve Emniyet Müdürlüğü temsilcileri ile sivil toplum kuruluşlarından Mali Müşavirler Odası, Türk Ocağı, Gazeteciler Derneği, Kızılay Derneği, Ticaret Odası, Hemşireler Derneği, İnşaat Mühendisleri Derneği, Tabip Odası, Mimarlar Odası, Ticaret Borsası temsilcileri katıldılar.
Toplantıda daha önce Belediye önü Atapark’ta yapılan bayram kutlamasının ilk defa Hükümet Konağı önünde yapılacağı dikkate alınarak, kutlamaların en iyi şekilde yapılabilmesi için görüş alışverişinde bulunuldu.
Sabah saat 08.30 da Hükümet Konağı önünde Atatürk Anıtına çelenklerin sunulmasıyla başlayacak olan program, 08.45 de Saygı Duruşu, İstiklal Marşı ve Bayrağın Göndere Çekilmesiyle devam edecek olup, saat 09.00 – 09.50 arasında Garnizon Komutanlığında tebrikler kabul edilecektir. Saat 10.00 dan itibaren Hükümet Konağı önünde kutlama ve geçit töreni yapılacaktır.
Haber:İbrahim Cırıt
Ekleme:29-08-2006
